مىباشند ، اما تصور ملَك و جنّ نيازمند به فكر است پس اين تصورات نظرى مىباشند . اما حقيقت اين است كه فرقى ميان تصور حرارت و برودت و تصور جنّ و ملَك از اين لحاظ نيست . حرارت و برودت همان اندازه احتياج به فكر و تعريف دارند كه جنّ و ملَك دارند . تفاوتى كه ميان حرارت و برودت و ميان جنّ و ملك هست ، در ناحيهء تصديق به وجود آنهاست . تصديق به وجود حرارت و برودت نيازى به فكر ندارد ، اما تصديق به وجود جنّ و ملك نيازمند به فكر است . تصورات بديهى عبارت است از تصورات روشن و واضحى كه هيچ گونه ابهام در آنها وجود نداشته باشد ، بر خلاف تصورات نظرى كه احتياج به تشريح و توضيح دارند « 1 » . اما تصديقات : ذهن در قضاوت و حكم ميان دو چيز گاهى نيازمند به دليل است و گاهى بىنياز از دليل است ؛ يعنى گاهى تصور دو طرف نسبت كافى است كه ذهن جزم و يقين به وجود يا عدم نسبت كند و گاهى كافى نيست ، بايد دليلى در كار باشد تا ذهن ميان دو طرف نسبت حكم كند . مثلًا اين كه « 5 از 4 بزرگتر است » نيازى به فكر و استدلال ندارد ، و اما اين كه « 225 15 15 » نيازمند به فكر و استدلال است . همچنين اين كه « جمع ميان نقيضين ممتنع است » از تصديقات بديهى است ، و اما اين كه « ابعاد جهان آيا متناهى يا نامتناهى است ؟ » نظرى است .

--> ( 1 ) . ما در پاورقيهاى جلد دوم اصول فلسفه اين مطلب را بحث كرده‌ايم كه چگونه است كه بعضى تصورات خالى از ابهام و پيچيدگى مىباشند و بعضى ديگر داراى نوعى ابهام هستند . در آنجا ثابت كرده‌ايم كه علت اين امر ، بساطت و تركيب است . عناصر ذهنى بسيط ، روشن و بديهى هستند ؛ عناصر ذهنى مركّب ، نظرى و نيازمند به تعريف مىباشند . تصورات بديهى مثل تصور وجود و عدم و وجوب و امكان و امتناع ؛ اما تصورات نظرى مانند تصور انسان و حيوان و حرارت و برودت ، و مانند تصور مثلث و مربع و غيره .